Roest op planten: hoe ga je te werk?

Wat is roest precies?  

Verschijnen er kleine oranje stippen op het loof van je planten? Dan bestaat de kans dat je last hebt van roest in je (moes)tuin. Ontdek hoe je roest kunt bestrijden en kunt voorkomen dat de ziekte zich verspreidt vooraleer je prei of je rozenstruiken het loodje leggen.  

Hoe herken je roest op planten?  

Roest is een ziekte die veroorzaakt kan worden door verschillende soorten microscopisch kleine schimmels: Melempsora, Puccinia, Uromyces,... Elke soort is specifiek voor een bepaalde plant. Zo wordt lookroest veroorzaakt door Puccinia porri of alli. Deze schimmels produceren sporen die zich verspreiden via de wind of via tuingereedschap, waardoor ze soms moeilijk af te stoppen zijn.  

Roest duikt vooral op in vochtige en warme omstandigheden. De schimmels ontwikkelen zich niet alleen op de bladeren, maar ook op de ranken en vruchten.  

Tal van planten kunnen last hebben van roest. In de tuin kunnen rozenstruiken getroffen worden, maar ook chrysanten, irissen, hyacinten, anjers, maagdenpalm of zelfs populieren.  

In de moestuin zijn de slachtoffers vaak alliumsoorten zoals prei en knoflook, maar ook bonen en munt. Peer-jeneverbesroest is dan weer een aandoening die vaak voorkomt bij fruitbomen, zoals appels. 

Symptomen van de aanwezigheid van roest  

Kenmerkend voor roest zijn de stippen of verdikkingen op de bladeren, met een kleur die varieert van oranje tot donkerbruin. Het is deze kenmerkende kleur die de aandoening haar naam geeft. Naarmate de maanden verstrijken (van de herfst tot de lente), worden de stippen donkerder. Op de onderkant van de bladeren kunnen wratten verschijnen.  
Bij lookroest staan de oranje-gele stippen meestal in regelmatige rijen op de bladeren. Planten die kampen met roest, kunnen uitdrogen en afsterven. De aandoening brengt echter niet de hele oogst in gevaar. 

Op sierbomen en -planten heeft roest een ontsierend effect, en op termijn kunnen de stippen of wratten de groei van de plant verstoren. Dat geldt ook voor fruitbomen: de oogst van een appelboom met roest zal lager zijn en de vruchten kleiner.  

Opgelet: de aanwezigheid van deze schimmel kan ook een teken zijn dat de plant al verzwakt is. Check dus zeker op andere ziekten of schimmels. 

Roest bestrijden  

Verwijder en verbrand meteen alle aangetaste bladeren en delen van de plant. Verzamel en verbrand ook de afgevallen bladeren. 

Om roest te bestrijden op rozenstruiken heb je een schimmelwerend middel nodig dat de sporen vernietigt. Een product verstuiven op basis van zwavel kan helpen om deze microscopisch kleine schimmels te verwijderen.  

Kamer- of balkonplanten (Pelargonium, Hibiscus) 

Nadat je de aangetaste bladeren hebt verwijderd, zet je de planten in kwestie apart en onder plastic, zodat ze een temperatuur bereiken van 30 °C. Op dat moment stopt de ontwikkeling van de schimmel en verdwijnt de roest. 

Hoe voorkom je roest?  

Doordat roest zich ontwikkelt in een vochtige omgeving, is de eenvoudigste oplossing om de bladeren niet nat te maken wanneer je water geeft. Zorg er ook voor dat de plant zo weinig mogelijk in contact komt met de vochtige bodem door een dikke laag mulch aan te brengen.  

Er bestaan ook andere oplossingen om roest te voorkomen op je prei of je rozenstruiken:  

• Resistente soorten kiezen.  

• Zet je planten in de moestuin ver genoeg uit elkaar om de verspreiding van schimmelsporen tegen te gaan. 

• Maak je tuingereedschap schoon en desinfecteer het. 

• Wissel je aanplantingen af.