Uprawa truskawek: odmiany, kiedy i jak sadzić truskawki

Odmiany i rodzaje truskawek 

​

Truskawki dzielimy na dwie grupy. Pierwsza to odmiany owocujące w okresie wiosenno-letnim. Druga natomiast owocuje przez cały sezon wegetacyjny, co przekłada się na pokaźne zbiory owoców.

Truskawki owocujące w okresie letnim, takie jak odmiana 'Honeoye', zwykle osiągają większe owoce i dają jeden duży zbiór w okresie dwóch tygodni. Dokładny czas zależy od odmiany. Te większe zbiory są idealne, jeśli planujesz zrobić dżem ze swoich truskawek, ponieważ będziesz potrzebować do tego wielu owoców.

Truskawki z drugiej grupy, na przykład odmiany 'Ostara' lub 'Elan', owocują przez cały sezon, ale w mniejszych ilościach i sporadycznie. Ten rodzaj truskawek ze względu na ich smak jest idealny do małych przekąsek, śniadań i deserów.

Warto również wspomnieć o poziomce pospolitej (Fragaria vesca), która jest bliską krewną truskawki. Łatwa w uprawie w przydomowym ogródku. Jej owoce są małe i lekko wytrawne, o intensywnym smaku. Szybko się rozprzestrzenia i stanowi doskonałą roślinę  okrywową, co jest kolejnym atutem, ponieważ jej delikatne liście stanowią miłą ozdobę w ogrodzie.

Kiedy sadzić truskawki

Truskawki są dostępne w sklepach ogrodniczych jako rozłogi z gołymi korzeniami, które najlepiej sadzić wiosną lub jako młode sadzonki w doniczkach.
Możesz sadzić truskawki o każdej porze roku, o ile gleba nadaje się do uprawy i nie jest podmokła ani zamarznięta. Jednak połowa wiosny, przede wszystkim marzec i kwiecień, lub wczesna jesień (sierpień i wrzesień) to idealny czas na sadzenie truskawek w celu uzyskania efektywnych i obfitych zbiorów.

Jak sadzić truskawki

Truskawki są proste i łatwe w uprawie, nawet niedoświadczona osoba poradzi sobie z tą rośliną. Wystarczy przestrzegać kilku podstawowych zasad. Upewnij się tylko, że masz wszystko, co potrzebne do uprawy i rozpocznij swoją przygodę z truskawkami. 

Dokładne zbadanie

Pierwszym krokiem jest sprawdzenie roślin przed sadzeniem. Sprawdź, czy nie ma na liściach szkodników i oznak chorób oraz usuń wszelkie uszkodzone liście za pomocą czystych narzędzi. Jeśli twoje nowe rośliny są młode, możesz usunąć wczesne kwiaty lub niedojrzałe owoce. Zachęci to roślinę do zainwestowania energii w jej wzrost, dając większe szanse na uzyskanie wyższych plonów latem.

Wybór miejsca ich uprawy

Jeśli chodzi o wymagania, truskawki preferują glebę o lekko kwaśnym odczynie pH na poziomie 5,5–6,5. Jeśli podłoże ma zasadowy odczyn, przed posadzeniem truskawek warto zakwasić je torfem. Początkujący ogrodnicy mogą nie zdawać sobie sprawy z wymagania płodozmianu. Otóż truskawek nie należy sadzić w miejscu, w którym wcześniej rosły ziemniaki, maliny lub pomidory. Truskawki dzielą z tymi roślinami wspólne patogeny glebowe. Dla truskawek idealnym płodozmianem są zboża, fasola i marchew.

Pozostawione same sobie truskawki mogą stać się bardzo inwazyjne, dlatego wielu ogrodników woli je uprawiać w pojemnikach. Tradycyjne sadzarki do truskawek to specjalistyczne pojemniki, które pozwalają na uprawę wielu roślin na niewielkiej powierzchni. Truskawki dobrze rosną w większości pojemników. Można je także posadzić w wiszących koszach. Należy pamiętać, aby doniczki miały otwory drenażowe. Jeśli sadzisz owoce w pojemnikach, umieść truskawki w odstępach około 20 cm, natomiast sadząc truskawki bezpośrednio w ziemi uwzględnij szersze odstępy – 30-45 cm.

Sadząc truskawki, staraj się je sadzić w słonecznym miejscu, ponieważ lubią one światło i dobrze owocują w pełnym słońcu. Truskawki tolerują także półcień, lecz powoduje on, że plon może być mniejszy. Truskawki lubią żyzną, dobrze przepuszczalną glebę. Jeśli sadzisz je bezpośrednio w ziemi lub na podwyższeniu, przed sadzeniem warto wzbogacić glebę obornikiem albo odpowiednim nawozem naturalnym do truskawek i malin, który wspiera prawidłowy wzrost i owocowanie.

Sadzenie truskawek

Za pomocą kielni wykop dołek dwa razy większy niż korzenie rośliny. Upewnij się, że korona rośliny, czyli miejsce, w którym łodygi stykają się z korzeniami jest równo posadzona i dobrze osadzona w ziemi. Sadzenie truskawek zbyt głęboko może doprowadzić do zgnilizny, a sadzenie zbyt płytko wysuszy korzenie. Zasyp korzenie rośliny i ubij glebę rękami.

Ostatni etap jest opcjonalny, ale z pewnością pomocny. Dodaj cienką warstwę słomy na powierzchnię gleby i wokół sadzonek truskawek. Jeśli nie masz słomy, możesz użyć żwirku ogrodniczego. Stanowi on barierę między rozwijającymi się owocami a glebą. Owoce opierające się o powierzchnię gleby są podatne na gnicie, jeśli gleba jest mokra. Ponadto owoce wiszące nisko są zachętą dla ślimaków.  

Kiedy zbierać truskawki

Truskawki zbiera się wtedy, gdy owoce są w pełni czerwone i wyglądają soczyście. Zbieraj je gdy osiągną dojrzałość, ponieważ wtedy smakują najlepiej i są słodkie. Pamiętaj, aby podczas zbioru zachować jak największą delikatność, ponieważ zapobiega to powstawaniu uszkodzeń na owocach. Jeśli możesz, usuń również łodygę i szypułki z rośliny.

Jak dbać o truskawki

Truskawki wymagają niewielkiej pielęgnacji, aby były zdrowe i produktywne. Podstawą jest regularne podlewanie, zwłaszcza jeśli rośliny rosną w pojemniku lub na podniesionej grządce. Podczas podlewania kieruj strumień w pobliże podstawy rośliny, a nie na górną część rośliny, ponieważ liście truskawek mogą być podatne na pleśń, gdy są mokre.

W uprawie truskawek ważne jest również regularne nawożenie, ponieważ są one dość "żarłoczne". Większość ogrodników lubi co dwa tygodnie stosować płynną odżywkę o wysokiej zawartości potasu. Ten rodzaj nawozu zachęca roślinę do kwitnienia; a więcej kwiatów to więcej owoców. Jeśli nawóz do truskawek jest niedostępny, można użyć także tego do pomidorów.

Cennym, stosowanym przez wielu ogrodników zabiegiem jest ściółkowanie truskawek, które zapobiega wyrastaniu chwastów i pozostaje kluczowe dla zdrowego wzrostu roślin. W tym celu dobrze sprawdza się między innymi ściółka z naturalnych materiałów, na przykład słomy. To ostatnia poprzez rozkład zamienia się w próchnicę i poprawia tym samym jakość gleby. Z kolei agrowłóknina w roli ściółki przyspiesza nagrzewanie podłoża, a to nieco wydłuża okres wegetacyjny.

Pamiętaj, że możesz nie być jedynym miłośnikiem świeżych truskawek w ogrodzie. Lubią je również ptaki, ślimaki, pomrowy oraz owady. Wielu ogrodników tworzy wokół truskawek osłonę z siatki, aby zapobiec przedostawaniu się do nich ptaków. Pojemniki z truskawkami umieszczone na wysokich grządkach mogą pomóc odstraszyć ślimaki. Jeśli uprawiasz truskawki w ziemi, możesz użyć miedzianych pierścieni, aby zniechęcić ślimaki lub położyć specjalne granulki odstraszające ślimaki, chociaż upewnij się, że są to granulki certyfikowane i bezpieczne do stosowania w pobliżu jadalnych roślin.

Warto pamiętać, że sadzonki truskawek w końcu tracą wigor i zwykle wymagają wymiany co 3 do 4 lat. W drugim lub trzecim roku możesz zdecydować się na rozmnożenie młodych roślin z rozłogów, które produkują twoje truskawki. Są to długie pędy pełzające, które wiją się po ziemi i wytwarzają w pobliżu sadzonki potomne.

Jednak w pierwszym roku dobrze jest je usuwać. Odetnij je tam, gdzie napotkają roślinę mateczną. Zachęca to truskawki do poświęcenia większej ilości energii na kwitnienie i owocowanie.

Wykonując te proste i nieskomplikowane kroki, w mgnieniu oka uzyskasz szybki zbiór truskawek. To, jak najlepiej wykorzystasz ten pyszny owoc, zależy od Ciebie. W uprawianiu truskawek niezwykle istotna jest ich ochrona przed mszycami, ponieważ te małe pluskwiaki są wektorami chorób wirusowych truskawek, takich jak żółtobrzeżność i marszczyca liści. Zwalczenie mszyc oznacza przemyślaną profilaktykę chorób truskawek.
 

Potencjalne problemy z uprawą truskawek - choroby i szkodniki truskawek

Lista chorób truskawek jest długa i obejmuje głównie problemy na tle grzybiczym oraz wirusowym. Szara pleśń truskawki atakuje głównie kwiaty i owoce. Prowadzi to do trudności w zapyleniu i powstawaniu zawiązków (w przypadku kwiatów), a także utrudnia zbiory i obniża plony (zajęte pleśnią owoce nie nadają się do spożycia). Z kolei korzenie narażone są na czerwoną zgniliznę korzeni truskawek. Zaatakowana tą chorobą roślina rozwija się znacznie wolniej, bo jej system korzeniowy nie jest w stanie przyjąć odpowiedniej ilości składników odżywczych. 

Choroby wirusowe truskawek dają się łatwo zauważyć na ich liściach. Są to: cętkowana plamistość, żółtobrzeżność i marszczyca liści truskawek. Zmiany na liściach prowadzą do spowolnienia rozwoju roślin. Warto wiedzieć, że choroby te mogą być przenoszone m.in. przez mszyce. Dlatego zwalczanie tych szkodników może stanowić element profilaktyki chorób wirusowych.

Jeśli chodzi o szkodniki, to istną zmorą są ślimaki. Żywią się one liśćmi i owocami truskawek, co wpływa negatywnie zarówno na rozwój roślin, jak i wydajność uprawy. Wzrost rośliny może być także zaburzony przez obecność nicieni, głównie korzeniaka szkodliwego. Negatywny wpływ wywiera też obecność roztocza truskawkowca, opuchlaka truskawkowca czy węgorka truskawkowca. 

Chwasty występujące w truskawkach nie tylko pozbawiają je składników z gleby i światła słonecznego, ale też stanowią środowisko życia dla wyżej wymienionych szkodników. Przy uprawie truskawek trzeba się liczyć z tym, że pojawią się m.in. perz, mniszek lekarski, psianka, komosa biała, powój.

Zbiory truskawek

Czas na kilka wskazówek dotyczących zbioru truskawek. Najlepiej zbierać owoce w słoneczny suchy dzień, bo zbiór truskawek w trakcie deszczu sprawi, że nie będą się one nadawać do przechowywania. Pamiętaj, by zbierać truskawki systematycznie, gdy tylko dojrzeją, ponieważ niedojrzałe truskawki już nie dojrzeją po zbiorze, jak ma to miejsce w przypadku innych owoców.

Narzędzia i akcesoria potrzebne do uprawy truskawek

Do uprawy truskawek przyda się kilka narzędzi i akcesoriów. Większość z nich znajduje się u każdej osoby posiadającej choćby niewielki ogródek. Do przekopania, a następnie rozdrobnienia i wyrównania gleby potrzebne będą szpadel i grabie. Przy pomocy sznurka i kołków ogrodniczych wyznaczysz proste linie grządek w idealnej odległości. Przydatna może być też deska, na której zaznaczysz odstępy między planowanymi krzaczkami. Sekatorem przytniesz rozłogi i korzenie, a małym szpadlem wykopiesz dołki na sadzonki. Na dalszym etapie przydadzą się też: motyka do pielenia, konewka albo wąż do podlewania truskawek. Jeśli planujesz okrywać truskawki, sięgnij po specjalną folię albo agrowłókninę.