Jak uprawiać werbenę - praktyczny przewodnik
Werbena (witułka) to zachwycająca roślina z długo kwitnącymi, bogatymi w nektar kwiatami, które przyciągają motyle i pszczoły. Istnieje wiele odmian do wyboru, od efektownej werbeny patagońskiej, która wspaniale prezentuje się w rabatach, po rozłożystą werbenę krzaczastą, idealną do pojemników i skrzynek balkonowych. W tym artykule przyjrzymy się najpopularniejszym odmianom i sposobom pielęgnacji tej uroczej rośliny.
Odmiany werbeny do uprawy w ogrodzie
Chcesz posadzić werbenę w swoim ogródku, ale nie masz pewności, która najlepiej sprawdzi się na wyznaczonym przez Ciebie stanowisku? Przygotowaliśmy krótką ściągę, która pozwoli Ci dopasować odmianę do Twoich potrzeb.
Werbena patagońska (Verbena bonariensis)
To bardzo popularna odmiana werbeny o smukłych łodygach i gęstych kwiatostanach. Małe, fioletowe kwiaty falują na wietrze, przyciągając motyle i pszczoły. Uwaga: to bardzo wysoka odmiana, która może osiągnąć nawet 160 cm, dlatego najlepiej sadzać ją w tylnej części rabaty. Nie wymaga podpór. Jeśli nie masz dużo miejsca, możesz postawić na odmianę 'Lollipop', która jest karłowatą wersją werbeny patagońskiej i dorasta jedynie do 60 cm.
Werbena lancetowata (Verbena hastata)
Znana również jako werbena pospolita. Kolejna wysoka odmiana z kłosami fioletowych, a czasami białych kwiatów. Doskonale prezentuje się za innymi roślinami lub na tle zwartego tła, takiego jak żywopłot z wawrzynu. Kultywar 'Rosea' ma blado-różowe kwiaty, a 'White Spires' wzniesione grona drobnych białych kwiatów.
Werbena sztywna (Verbena rigida)
Znana również jako Verbena venosa. Zazwyczaj uprawiana jako roślina jednoroczna i nie jest odporna na mróz. Ma wyjątkowo przyjemnie pachnące kwiaty. 'Santos' wyróżnia się wyraziście fioletowymi płatkami, a 'Dazzling Nights' zachwyca jaskrawą purpurą.
Werbena zwisająca
Szczególnie odmiany 'Samira', 'Enchantment Hot Pink', 'Fuego Scarlet' i 'Quartz Mixed.
Ze względu na swój pokrój, te odmiany doskonale nadają się do skrzynek balkonowych lub pojemników. Warto sadzić je blisko siebie, aby uzyskać gęstą kompozycję czerwonych, fioletowych, różowych i białych kwiatów.
Gdzie posadzić werbenę
Wysokie odmiany werbeny doskonale prezentują się albo w tle rabat, albo jako urozmaicenie wizualne dla niższych roślin.
Karłowate kultywary tych samych odmian sprawdzają się zarówno w doniczkach, jak i z przodu rabaty. Gatunki o zwisającym pokroju są idealne do skrzynek balkonowych i pojemników. Kwiaty werbeny zazwyczaj mają kolor fioletowy, ale mogą być również różowe, czerwone lub białe - wszystkie te kolory świetnie komponują się z roślinami o srebrzystoszarym ulistnieniu, a także bardzo dobrze wyglądają w towarzystwie traw ozdobnych.
Warto pamiętać, że fioletowy nie jedno ma imię - sadząc różne odmiany werbeny obok siebie można uzyskać jedyną w swoim rodzaju mozaikę kolorystyczną, pozostającą w tej samej gamie.
Kiedy sadzić werbenę
Jeśli chcesz samodzielnie wyhodować sadzonki werbeny, wysiewaj nasiona do skrzynek z inspektem już w marcu. Następnie możesz je przenieść na miejsce docelowe w ogrodzie w okolicy maja.
Wysiewanie nasion bezpośrednio do gleby można zacząć, gdy minie ryzyko ostatnich przymrozków - zatem również w maju lub czerwcu (w zależności od prognoz pogody).
Toleruje zarówno pełne słońce, jak i częściowe zacienienie. Jest odporna na suszę, ale jeśli chcemy jej zapewnić optymalne warunki, powinniśmy zadbać o stale wilgotną glebę.
To dotyczy szczególnie pojemników czy skrzynek balkonowych, w których ziemia znacznie szybciej wysycha.
Odmiany wieloletnie przetrwają mroźne temperatury – nadziemne części obumierają późną jesienią, ale odrastają w następnym roku. Uwaga: wiele odmian rozsiewa się samodzielnie, a siewki potrafią przetrwać niezależnie od rośliny macierzystej.
Jednoroczne odmiany werbeny należy usunąć z ogrodu po przekwitnięciu - nie będą się estetycznie prezentować, a prawdopodobieństwo, że samodzielnie się rozsieją, jest niskie.
Gleba i nawożenie
Werbena preferuje obojętną i dobrze przepuszczalną glebę. Najlepiej zatem sprawdza się podłoże uniwersalne lub po prostu zasobna w składniki odżywcze ziemia ogrodowa. Można ją nawozić kompostem lub gotowym nawozem płynnym. Odwdzięczy się obfitym kwitnieniem i przyciąganiem zapylaczy.
Usuwanie przekwitłych kwiatów i przycinanie
Kwiaty werbeny należy usuwać od razu po przekwitnięciu. Jeśli zależy nam na nasionach, najlepiej jest zostawić kwiaty, aby całkowicie obeschły. Nasiona przechowujemy w ciemnym, suchym miejscu.
Jeśli chodzi o rośliny wieloletnie, należy przycinać do gruntu wszystkie stare, obumarłe przyrosty jeszcze w marcu, gdy zaczynają się pojawiać nowe pędy. Podcinanie szczytów rosnących pędów i roślin wieloletnich i jednorocznych sprawi, że będą się krzewić, nadając werbenie ładny pokrój i zwiększając liczbę kwiatów.
Typowe szkodniki i choroby werbeny
Werbena jest odporna na szkodniki i choroby, jednak niekiedy może potrzebować pomocy ogrodnika. Jakie symptomy wymagają naszej uwagi?
Czym są białoszare plamy na liściach mojej werbeny?
Mączniak prawdziwy to uciążliwa infekcja grzybowa, która może rozprzestrzenić się na inne rośliny. Gdy tylko zobaczysz objawy choroby, usuń i zniszcz porażone części werbeny. Koniecznie zwiększ przepływ powietrza wokół sadzonki.
Jak zapobiegać mączniakowi? Należy sadzić rośliny w zalecanej odległości, dzięki czemu będą one miały możliwość oddychać. W czasie podlewania trzeba unikać zalewania liści.
Dlaczego na liściach mojej werbeny pojawiają się małe żółte plamy?
Zazwyczaj powodem są wciornastki. Jeśli plamek nie jest wiele, nie ma potrzeby reagować. Jednak gdy szkodniki zaatakują większą część rośliny, warto włączyć środek owadobójczy, np. SUBSTRAL Naturen Multi-Insekt Środek Owadobójczy.
Czym są lepkie plamy na liściach mojej werbeny?
To charakterystyczny objaw obecności mszyc, które wydzielają tę lepką substancję, gdy wysysają sok z roślin. Jeśli wydzielina jest widoczna gołym okiem, prawdopodobnie można też zobaczyć skupiska małych owadów na świeżych młodych przyrostach. Najlepsze wyniki przynosi ich mechaniczne usuwanie (np. poprzez zgniatanie) oraz oprysk naturalnymi środkami ochrony roślin.
FAQ - najczęściej zadawane pytania o werbenę
Czy werbena rozsiewa się samodzielnie?
Tak. Werbena patagońska jest szczególnie znana z rozsiewania nasion i to nie zawsze tam, gdzie byśmy tego chcieli. Aby tego uniknąć, usuwaj obumierające kwiatostany z roślin. Jeśli masz miejsce, pozwól roślinkom rosnąć swobodnie, a małe siewki przesadź w inne miejsce lub podaruj znajomym i rodzinie.
Czy werbena jest wieloletnia?
Większość odmian - tak. Jak każda roślina zielna, werbena usycha jesienią po to, aby odrodzić się na wiosnę. Gdy pojawią się te nowe pędy, brązowe łodygi z zeszłego roku można przyciąć do poziomu gruntu. Należy jednak pamiętać, że niektóre odmiany są jednoroczne - kupując roślinę trzeba to sprawdzić, aby uniknąć niespodzianki.
Czy werbena cytrynowa to rodzaj werbeny ogrodowej?
Werbena cytrynowa jest spokrewniona z werbeną, ale nie należy do tego samego rodzaju roślin. Ma podobny kłos kwiatowy i często jest uprawiana jako roślina zielna, a następnie wykorzystywana do herbat ziołowych.
Jak wysoka jest werbena?
Niektóre rodzaje werbeny osiągają wysokość do 2 m, ale inne są uprawiane ze względu na zwisający pokrój i są znacznie niższe - zwykle od 20 do 40 cm.
Kiedy kwitnie werbena patagońska?
Werbena patagońska kwitnie od czerwca do września, a czasami nawet do października, jeśli jesień jest ciepła. Z tego względu jest bardzo atrakcyjną rośliną, która pięknie uzupełnia wiosenno-letnie rabaty.
Webena patagońska - zimowanie. Co trzeba zrobić?
Nie ma potrzeby specjalnego dbania o werbenę w okresie spoczynku. Nadziemne części obumierają późną jesienią, a roślina odradza się na wiosnę. W marcu należy przyciąć obumarłe łodygi do poziomu gruntu.
Jeśli uprawiasz werbenę w donicy, możesz przenieść ją do pomieszczenia z dodatnimi temperaturami, ale nie ma takiej konieczności. W większości przypadków roślina sobie poradzi
Jak uprawiać werbenę patagońską w donicy?
Werbena patagońska może być uprawiana w dużych pojemnikach o pojemności minimum 20-30 litrów. Użyj dobrej jakości ziemi uniwersalnej, zapewnij regularne podlewanie i nawożenie co 2-3 tygodnie w sezonie wzrostu. Doniczka musi mieć otwory drenażowe.
Z czym łączyć werbenę patagońską w ogrodzie?
Werbena patagońska doskonale komponuje się z trawami ozdobnymi, roślinami o srebrzystoszarym ulistnieniu jak czyściec wełnisty, a także z innymi bylinami kwitnącymi latem, takimi jak echinacea, rudbekia czy kosmea. Jej luźny pokrój tworzy piękny kontrast z bardziej zwartymi roślinami.
Jak przyciąć werbenę patagońską?
Przycinanie werbeny patagońskiej wykonuje się wiosną, w marcu, gdy pojawiają się nowe pędy przy gruncie. Stare, obumarłe łodygi z poprzedniego roku należy przyciąć do poziomu gruntu. W trakcie sezonu wegetacyjnego możesz usuwać przekwitłe kwiatostany, aby pobudzić roślinę do dalszego kwitnienia, chociaż niektórzy ogrodnicy zostawiają je dla efektu naturalności i samosiewu.